MAKALE

Yayın Tarihi: 26.01.2018 Cuma 16:50:00

Dondurmanın helali

Hüseyin Kami Büyüközer

Dondurmanın helali

Yıllardır medyada yer alan haberlerde “merdiven altı üretilen ve hijyen şartlarına riayet edilmediği için mikroplu olduğu tespit edilen bu dondurmalardan çocuklarınızı koruyun” cümlelerine yer verilmektedir. Diğer tarafta fabrikalarda batı teknolojisi ile üretilen dondurmaların ne kadar sağlıklı ve ne derece güvenli olduğu sorgulandı mı? Bu soruların cevaplarını kimden alacağız?

Dondurma ile Cumhuriyet döneminde tanıştık. Dondurma gelinceye kadar Anadolu’da yaz aylarının hararetini gidermek için şerbetler içilir ve bazı yerlerde karsanbac adı verilen kar helvaları kaşıklanırdı. Kış boyunca yağan karlar, yüksek yerlerde yaylalarda dağ oyuk ve mağaralarında veya kar depolamak için yapılmış tahta evlerde üzerleri saman gibi maddelerle izole edilerek saklanırdı. Yaz boyunca da bu karlar bloklar halinde kesilerek şehir, kasaba ve köylere arabalarla getirilirdi. Meşrubatçılara ve evlere satış yapılırdı. Büyük büyük bardaklar veya kaseler karlarla doldurulur ve üzerine vişne şerbeti, meyve marmelatları, pekmez gibi tatlılar dökülerek kaşık kaşık yenirdi. Bu güzel ve sağlıklı uygulama bugün de yer yer Anadolu’da devam etmektedir. Kar helvası bu sebeple dondurmanın atası sayılabilir. Yeni dünyanın keşfi üzerine, günlük hayatın içine şekerin girmesi ile dondurma ön plana çıktı. Birçok meyve lezzetli dondurmalar vardır ki, bunlar süt ve krema ihtiva etmezler. Bunlar meyve şerbetlerinden yapılırlar. Yoğurtan da yapılmış dondurmalar söz konusudur. Modern soğutma sistemlerinin inkişafından önce dondurma, özel vesileler için yapılmış lüks bir madde idi. Dondurma yapımı hayli yorucu bir işti. Teknoloji gelişince buzdolapları ve soğutucu cihazlar piyasaya girdi. Dondurmacılar soğutmalı ve karıştırmalı makinalarda dondurma yapmaya başladılar. Meraklı hanımlar da buzdolaplarının derin dondurucu kısmında damak zevkine uygun dondurma yapmayı denediler. Az zamanda çok para kazanma hırsını yenemeyen patronlar bu sefer batıdan anahtar teslimi dondurma fabrikalarını kurdurup, bütün Türkiye’ye servis yapmaya başladı. Batının teknolojisi ve patenti ile üretim yaptığı için artık içeriklerini dahi açıkça bilemediğimiz katkı maddeli çeşit çeşit, rengarenk dondurma adını taşıyan ürünler bütün marketleri sardı.



Günümüzde böyle bir üretim sistemi içerisinde, dondurma üretiminde tüketiciyi bekleyen tehlikelerden olan kritik hammaddeler aşağıdaki gibidir. Belirttiğimiz katkıların helal şartlarda üretilmesi gerekmektedir ve güvenilir bir kurumdan helal belgesine sahip olmalıdırlar. Doğal renklendiriciler, Askorbik Asit, Sitrik Asit, Aroma, Ksantam Gum veya diğer gumlar, Mono ve digliseritler, Lesitin.

Külah: İçeriğindeki margarin kullanımından dolayı helal sertifikası gerekmektedir.

Jelatin: Kıvam arttırıcı olarak kullanılabilir. Sürdürülebilir helal jelatin üretiminin uygulamada bulunamamasından dolayı izin verilmemektedir. Kanser ve diğer zararlı yan etkilerinden dolayı aşağıdaki katkı maddeleri üretimlerde kullanılmamalıdır. Karragenan, Sentetik Renklendiriciler, Sentetik Tatlandırıcılar, Antibiyotikli süt kullanımı sağlık açısından risk oluşturabilir. Margarin helal ve tayyib’lik açısından risklidir. Bitkisel katı yağların helal sertifikalı olması gerekmektedir. Lütfen çocuklarımızı ve kendimizi içeriğinde birçok şüphe taşıyan sağlığımıza da zararlı olabilecek içerikteki dondurmalardan uzak tutalım. Mümkün olduğunca gerçek helal ve tayyib bir denetimden geçmiş, güvenilir bir helal ve tayyib sertifika kurumu tarafından onaylanmış ürünleri kullanalım.

Etiketler Dondurmanın, helali,