MAKALE

Yayın Tarihi: 18.04.2013 Perşembe 23:16:00

MEYVE SEBZE SEKTÖRÜ ve MEYVE SUYU

Misafir Yazar

MEYVE SEBZE SEKTÖRÜ ve MEYVE SUYU
1900lerde “Ne üretirsem onu satarım” durumu zamanla yerini “iyi mal kendini satar” ve “yeter ki satmasını bileyim” düşüncelerine bırakırken günümüz dünyasında 2000lerde ise müşteri odaklı beklentiler önceden tahmin eden ve hayata geçiren bir sürece bıraktı kendini.

Endüstriyel devrimini dünya gerçeklerine göre uzun sürede tamamlayan ve tamamlamaya çalışan (halen devam eden) ülkemizde her geçen gün kızışan rekabetler daralan pazarlar bir çok firmayı niş pazarlar bulmaya yeni mavi okyanuslara yönelmeye zorlamaya başlamıştır.

Özellikle gıda sektöründeki dalgalanmalar , firmaların aşırı artması , bunlara bağlı pazar paylarının düşmesi sektörde tıkanmalara sebep olmuştur.

Meyve sebze sektörü bünyesindeki birçok alt sektör olumlu ya da olumsuz olarak bu durumlardan etkilenmiştir. Türkiyede 60’dan fazla salça, 100’ün üzerinde de konserve fabrikası var. Bunların bir kısmı hem salça hem konserve üretiyor. 55 tane salça fabrikası içinde kurumsallaşmış olanların sayısı çok fazla değil. Konserve sektörü ise Türkiye’de büyümemektedir. Salça sektörünün ise yıllık büyümesi % 3 civarında. Konserve grubunda ise son yıllarda % 6 civarında bir pazar küçülmesi mevcut. Aslında Türkiye konserve tüketmemesi gereken bir ülke. Sebzeyi ve meyveyi 7-10 ay taze olarak bulabiliyorsunuz. Ancak, üretim süresi kısa olanların şansı var. Mesela bezelye 40-45 gün üretilen bir ürün. Dolayısıyla bezelyede şans var. Bamya üretim süresi biraz daha uzun olmakla birlikte onun da şansı var. Reçel sektörü de benzer olumsuz tablolara sahiptir.

Meyve suyu sektörünü inceleyip SWOT analizi yaptığımız zaman ise hızlıca büyüyen bir pazar payına sahip olduğunu görüyoruz.


Güçlü Yönler

- Tarımsal üretim için uygun ekolojik koşullar ve iklim
- Yetiştirilen birçok meyvenin ana vatanı konumunda olunması
- Tarım sektöründeki yatırımlar için sağlanan devlet destekleri
- Türkiye’nin tarımsal üretimde komşularına göre daha gelişmiş olmasının önemli ihracat fırsatları sunması
- Türkiye’nin nüfus büyüklüğü ve tarımsal gücü nedeniyle içinde bulunduğu bölgede artan önemi
- Son zamanlarda Türk tarımına Orta Doğu ve diğer yatırımcılar tarafından artan oranda ilgi gösterilmesi
- İlerleyen otomasyona bağlı olarak üretim verimliliğinde görülen artış
- Ekilebilir tarım alanları

Meyve suyu sektörünün zayıf yönler ve tehditler


- Küresel ekonomik krizden etkilenen değişken ekonomik ortamın, tüketici harcamaları üzerindeki olası olumsuz etkisi
- Meyve suyu ve benzeri ürün kategorilerinin ne olduğunun ve aralarındaki farkların tüketiciler tarafından bilinmemesi
- Meyve suyuna karşı oluşmuş/oluşturulmuş olan yanlış ön yargılar
- Tarımdaki istikrarsız ortamının meyve suyu sanayisi üzerindeki olumsuz etkisi
- Yüksek enerji ve diğer girdi giderlerinin meyve suyu üreticilerinin performansını olumsuz etkilemesi

Fırsatlar


- İlgi düzeyi yüksek genç nüfusun yeni marka ve ürünlere açık olması
- Turizm sektöründeki büyümenin içecek sektöründeki tüketimi de arttırması
- Meyve suyu pazarının henüz olgunluğa ulaşmaması nedeniyle büyümenin önünde önemli bir fırsat olması
- Çalışan kadın sayısındaki artışın, tüketime hazır içeceklere olan talebi arttırması
- Tüketici bilincindeki artışın, meyve suyu gibi sağlıklı ürünlere olan ilgiyi arttırması

Ülkemizde üretilen meyve suyu ve benzeri ürünlerin miktarı 2010 yılında yaklaşık 900 bin tona ulaşmış durumdadır. Son beş yıllık büyüme oranlarına bakıldığında ilk sırada meyveli ve aromalı içeceklerin yer aldığı gözlemlenmektedir. Bunları % 40 ile meyve nektarı izlemiş, meyve suyunun büyüme oranı ise % 16 civarında gerçeklemiştir. Önceki yıla göre değişimler incelendiğinde ise, en hızlı büyüyen
kategorinin %100 meyve suyu olduğu görülmektedir.


Kaynakça : MEYED





Yazar: Osman KARABULUT